Od 1968 roku w Eisfeld produkuje się lornetki i lunety celownicze. W tym roku zapadła decyzja, że przedsiębiorstwo państwowe (w skrócie VEB) Carl Zeiss Jena przeniesie tę produkcję z Jeny. Po zjednoczeniu Niemiec zakład prowadziła najpierw firma Docter-Optic-Eisfeld GmbH, następnie Analytik Jena GmbH, a dziś NOBLEX GmbH.
Historia lornetek jest nierozerwalnie związana z firmą Carl Zeiss Jena. 9 lipca 1893 roku niemiecki patent Rzeszy nr 77086 „Lorneta o zwiększonym rozstawie obiektywów” położył podwaliny pod lornetki w dziś znanej postaci. W 1894 roku rozpoczęto produkcję tych „lornet”. Dwa lata wcześniej, w 1892 roku, powstała pierwsza luneta celownicza.
Firma Carl Zeiss Jena miała decydujący udział w późniejszym szybkim rozwoju tej gałęzi produktów. Do 1900 roku wyprodukowano tu już 10 000 lornetek pryzmatycznych. W 1903 roku zaprezentowano pierwszą lunetę obserwacyjną. W 1919 roku pojawiły się pierwsze lornetki z okularami szerokokątnymi (pozorne pole widzenia 70 stopni). W 1920 roku po raz pierwszy zaoferowano nowe lunety celownicze z soczewkowym układem odwracającym do strzelania myśliwskiego. Już w 1922 roku Zeiss zaprezentował pierwsze lunety celownicze o zmiennym powiększeniu. W 1926 roku doszły lornetki o prostym torze widzenia z pryzmatami dachkantowymi. W 1936 roku Zeiss po raz pierwszy zaprezentował antyrefleksyjne powłoki optyczne dla tych wyrobów, zwiększające przepuszczalność światła, czyli transmisję. W latach 30. i 40. rozwój wizualnych przyrządów obserwacyjnych i celowniczych osiągnął szczyt, za sprawą przyspieszonego rozwoju zbrojeń w czasie II wojny światowej. Oferowano bardzo szeroką gamę urządzeń, którą w latach wojny rozszerzono o liczne modele wojskowe. Już w tym czasie stosowano soczewki asferyczne oraz magnez na obudowy.
Historia po 1945 roku
W 1952 roku w Eisfeld utworzono część zakładową przedsiębiorstwa VEB Carl Zeiss JENA. Wychodząc od zadań dostawcy pojedynczych części i półproduktów, zakład rozwijał się w kolejnych latach nieprzerwanie, stając się producentem precyzyjno-mechaniczno-optycznych dóbr konsumpcyjnych i wyrobów przemysłowych.
Stan wiedzy naukowej udokumentowało uznawane do dziś dzieło podstawowe Alberta Königa i Horsta Köhlera „Die Fernrohre und Entfernungsmesser”, wydane w wydawnictwie Springer-Verlag w 1959 roku w 3., całkowicie przeredagowanym wydaniu. Stosowane prawa fizyki są w tym czasie już wszechstronnie zbadane i systematycznie stosowane do nowych i udoskonalonych produktów. Rozwój techniczny, obok udoskonalania detali, cechuje coraz lepsze dostosowanie do życzeń użytkowników i ich różnorodnych wymagań.
W latach 50. i 60. w Eisfeld odbywała się produkcja seryjna małoobrazkowego aparatu z wizjerem „Werra” w liczbie ponad 1 mln egzemplarzy. W połowie lat 60. produkcję lornetek i lunet celowniczych przeniesiono z dawnego zakładu F w Jenie do Eisfeld i rozpoczęto wytwarzanie optycznych przyrządów analityczno-pomiarowych.
Przy nowym początku po wojnie asortyment został znacznie ograniczony i skoncentrowano się na sprawdzonych modelach lornetek 7x50, 10x50 i 8x30, których łącznie produkowano nawet 200 000 sztuk rocznie.
Od połowy lat 70. ponownie intensywniej pracowano nad nowymi konstrukcjami. Z tego okresu pochodzi także seria lornetek o prostym torze widzenia z modelami 8x32 i 10x40. Znakomite wysokowydajne lornetki NOBILEM 8x50 i 12x50 budowano jednak tylko przez krótki czas ze względu na wysokie nakłady i wymagania techniczne. W połowie lat 80. zastąpiły je modele o tej samej nazwie, powstałe na podstawie obszernych studiów koncepcyjnych. Ta seria modeli była stopniowo uzupełniana o kolejne modele i warianty, a w ostatnich latach odświeżona pod względem wzornictwa.
Rozbudowa zakładu produkcyjnego Eisfeld w latach 80.
Rozbudowa mocy produkcyjnych w zakresie lornetek i przyrządów analityczno-pomiarowych doprowadziła w latach 80. do opracowania nowych generacji optoelektronicznych przyrządów pomiarowych oraz do rozszerzenia asortymentu lornetek i lunet celowniczych o nowe i udoskonalone konstrukcje. Pozycję największego producenta lornetek w Europie udało się przy tym umocnić i rozbudować. W zakładzie w Eisfeld pracowało około 1 100 osób, a rocznie produkowano około 300 000 sztuk lornetek i lunet celowniczych.
Wydarzenia po 1990 roku
Zakład w Eisfeld przejął 1 sierpnia 1991 roku, z 550 pracownikami, pan Bernhard Docter, który nadał zakładowi i wyrobom swoje nazwisko. Firma występowała odtąd na rynku jako Docter-Optic-Eisfeld GmbH i kontynuowała bogatą w tradycję produkcję lornetek, lunet celowniczych, lunet obserwacyjnych, lup oraz optoelektronicznej techniki pomiarowej.
Jako uznany producent asferyk prasowanych na gotowo, ważnym celem strategii firmy było upowszechnienie stosowania asferyk w optyce obrazującej. Pierwsze zastosowanie nastąpiło w okularach lunety celowniczej 8x56 oraz w okularze lornetek o prostym torze widzenia NOTAREM. Po początkowych trudnościach proces prasowania na gotowo zoptymalizowano na tyle, że osiągnięto jakość wymaganą do produkcji seryjnej. Większe ilości asferyk montowano również w nowo utworzonej kategorii produktów „reflektory”. Chodzi tu w szczególności o kompaktowe reflektory zasilane bateriami, którym poświęcono szczególną uwagę.
Ogółem nastąpiło znaczne rozszerzenie asortymentu, zwłaszcza w zakresie lunet celowniczych, które w ostatnim czasie uzupełniono o urządzenia z podświetlaną siatką celowniczą. W wielu miejscach wyraźnie poprawiono wykończenie. Nie należy ukrywać, że również duży wysiłek w dziedzinie konstrukcyjnej i technologicznej włożono w zapewnienie jakości produktów i jej nieustanne doskonalenie.
Postępy osiągnięte w minionych latach w dziedzinie wizualnych przyrządów obserwacyjnych i celowniczych widoczne są w:
-
wprowadzeniu wyśrodkowanej siatki celowniczej w lunetach celowniczych
-
ustanowieniu lunet celowniczych o zmiennym powiększeniu jako modeli standardowych
-
konsekwentnym stosowaniu okularów dla osób noszących okulary we wszystkich nowych lornetkach
-
udoskonaleniach w modelowaniu układów optycznych dzięki złożonym, wysoce optymalizującym programom obliczeniowym z wyrafinowanymi algorytmami, które od około 15 lat można wykorzystywać także w bezpośrednim trybie dialogowym na bazie PC
-
zastosowaniu CAD w konstrukcji urządzeń oraz matematycznych modeli obliczeniowych w rozwoju
-
postępach w technice powłok wraz z wprowadzeniem szerokopasmowych powłok antyrefleksyjnych oraz powłoki korygującej fazę na pryzmatach dachkantowych
-
szerszym zastosowaniu asferyk (prasowanych na gotowo) w urządzeniach o wysokiej wydajności
-
poprawionej odporności na warunki otoczenia (powłoka gumowa, wodoszczelność, wypełnienie azotem, szkła bezołowiowe)
-
stworzeniu nowych funkcji urządzeń, takich jak zintegrowany kompas w lornetkach, podświetlana siatka celownicza i kompensacja paralaksy w lunetach celowniczych
-
lub całkowicie nowych grupach produktów, takich jak kompaktowe celowniki kolimatorowe.
15 listopada 1995 roku firma Docter-Optic w Wetzlar ogłosiła upadłość całego przedsiębiorstwa. Pod kierownictwem pana dr. Wellensiecka prowadzono zarząd upadłościowy, w wyniku którego znaczna część przedsiębiorstwa została sprzedana konsorcjum firm złożonemu z Bosch i Hella, kierowanemu przez Rodenstock. Zakład w Eisfeld działał dalej z około 230 pracownikami w warunkach upadłości, podczas gdy poszukiwano zainteresowanych kupnem. Przy tym stale miano na uwadze „duże rozwiązanie”, w którym przedsiębiorstwo miało zostać sprzedane w całości. Łącznie przeprowadzono rozmowy z ponad 30 zainteresowanymi. Z amerykańską firmą MMTI zawarto umowę kupna, która jednak z powodu nieuiszczenia ceny nabycia nigdy nie uprawomocniła się. 15 kwietnia 1997 roku, po kolejnych bezowocnych staraniach, zarząd upadłościowy ogłosił zamknięcie działalności w Eisfeld.
Przejęcie Docter-Optic-Eisfeld GmbH przez Analytik Jena
Z dniem 1 maja 1997 roku część przedsiębiorstwa z załogą liczącą 40 pracowników przejęła spółka Analytik Jena GmbH, z którą tradycyjnie utrzymywano dobre relacje. Już pierwszy rok po przejęciu zamknięto dobrymi obrotami i wynikami. Dzięki zaangażowanej pracy w obszarze marketingu i sprzedaży dobrze zapełniono portfele zamówień, a większość partnerów z handlu specjalistycznego i przemysłu, zaniepokojonych zawirowaniami wokół zakładów DOCTER, udało się odzyskać. W międzyczasie liczba pracowników w zakładzie Eisfeld ponownie wzrosła do ponad 100.
W palecie produktów DOCTER nadal szczególną wagę przywiązuje się do wysokiego poziomu jakości, dobrego stosunku ceny do jakości, doskonałej korzyści dla klienta i wyważonego wzornictwa. Oczywiście zapotrzebowanie na innowacje w produktach z Eisfeld jest nadal wspierane dzięki możliwym teraz efektom synergii. Celem jest takie ukształtowanie różnorodności modeli lornetek DOCTER, aby lepiej odpowiadały zastosowaniu. Poszukiwane na rynku lunety celownicze DOCTER dla myśliwych wyposażane są w nowoczesną, wydajną optykę, która gwarantuje bezpieczną obsługę i wysoką celność.
Zakład na przyszłość
Wraz z przekształceniem Analytik Jena w spółkę akcyjną 2 czerwca 1999 roku oraz przeprowadzonym 3 lipca 2000 roku debiutem giełdowym również w tym kontekście ustawiono zwrotnice na szybki wzrost gospodarczy.
Wraz z położeniem kamienia węgielnego 27 maja 2005 roku pod nowy budynek firmy, w którym połączono wszystkie działy produkcyjne, stworzono ważne przesłanki dla przyszłej, pomyślnej pracy zakładu w Eisfeld.
W obecności premiera Turyngii Dietera Althausa (poseł do parlamentu krajowego/CDU) otwarto 12 maja 2006 roku w Eisfeld nowe centrum produkcyjne Analytik Jena. Inwestycja, określona na znacznie ponad trzy miliony euro, zrealizowana w Niemczech, stanowi wyraźny sygnał zabezpieczenia miejsc pracy dla ponad 100 pracowników, podkreślił członek zarządu Klaus Berka.
1 maja 2016 roku spółka NOBLEX GmbH nabyła zakład w Eisfeld. NOBLEX GmbH była spółką zależną frankfurckiej spółki holdingowej VF Capital GmbH.
Spółka NOBLEX GmbH ma dwa obszary działalności: obszar dóbr konsumpcyjnych oraz obszar usług produkcyjnych. W pierwszym obszarze działalności zakład wyspecjalizował się w opracowywaniu i produkcji optoelektronicznych produktów konsumenckich w segmencie optyki o wysokiej wydajności. Należą do nich na przykład lornetki, celowniki kolimatorowe, lunety celownicze, technika oświetleniowa i technika termowizyjna dla segmentu premium. Drugim obszarem działalności są usługi produkcyjne dla różnych klientów w zakresie laboratoryjnej techniki analitycznej. Oprócz montażu złożonych, wysokiej jakości urządzeń i komponentów wykonuje się także elementy toczone i frezowane oraz dekoracyjnie uszlachetnia powierzchnie poprzez anodowanie lub lakierowanie.
Koronawirus doprowadził do dużych strat w obrotach.
Paleta produktów obszaru dóbr konsumpcyjnych została na przykład w ostatnich dwóch latach systematycznie odnowiona i rozszerzona. Ze względu na rozpoczynającą się pandemię COVID-19 wprowadzenie kolejnych nowych produktów na rynek zostało przesunięte. Dodatkowo lockdown na najważniejszych rynkach zbytu doprowadził do znacznych strat w obrotach.
Sanacja
Aby trwale uzdrowić przedsiębiorstwo, wspólnicy zdecydowali w czerwcu 2020 roku o skorzystaniu z postępowania ochronnego w ramach niemieckiego prawa upadłościowego, aby rozdzielić obszary działalności produkcja/usługi produkcyjne oraz obszar konsumencki.
Obszar produkcji udało się z dniem 1 listopada 2020 roku pomyślnie przenieść do firmy Buchert + Feil. Portfolio produkcyjno-usługowe będzie w przyszłości kontynuowane i nadal istnieje możliwość wytwarzania produktów dla obszaru dóbr konsumpcyjnych.
Z dniem listopada 2020 roku spółka NOBLEX E-Optics GmbH przejęła istotne składniki majątku dawnej NOBLEX GmbH. Z wydajnym i wysoce zmotywowanym zespołem nowa firma stawia czoła wyzwaniom rynku optyki.
Obok dotychczasowego asortymentu, takiego jak klasyczny NOBLEX NV sight II plus czy produkty z zakresu lornetek i lunet celowniczych, NOBLEX będzie w przyszłości silniej koncentrować się na elektronicznych produktach „E-” w obszarach noktowizji, laserowego pomiaru odległości i technologii termowizyjnej.
Serwis jest dla NOBLEX E-Optics na pierwszym miejscu i dzięki przejęciu wszystkich części zamiennych jest zapewniony długoterminowo, także dla produktów marki DOCTER.